Fysiotherapie en manuele therapie Warmond, Herenweg 37, 2361 EB Warmond. 071-30 11 948

Achillespeesontsteking of achillespeestendinose

Een achillespees"ontsteking" is vaak een langdurige blessure. Ook het herstel, zelfs met een zorgvuldige oefen- en trainingsopbouw, eist veel geduld en doorzettingsvermogen.

Een spier is goed doorbloed en geneest vaak makkelijk. Een pees is van nature veel minder goed doorbloed en geneest moeizamer.

Anatomie
De kuit bestaat uit twee grote spieren: de oppervlakkige tweekoppige Musculus Gastrocnemius en de diepe Musculus Soleus. Die spieren komen laag in de kuit samen en hechten via de Achillespees aan op het hielbeen van de voet.
Ze duwen de voetzool naar beneden en hebben dus een functie bij het op de tenen staan en het afzetten van de voet zoals bij wandelen, lopen en springen.
Bij deze acties kunnen krachten tot 7x het lichaamsgewicht op de pees inspelen. Met name daardoor is de pees heel gevoelig voor blessures, niet alleen bij de wat oudere, niet-regelmatig trainende sporter maar ook bij professionele atleten.

Wat gaat er mis
De oorzaak van de problemen is een overbelasting. Meestal is er een vaak uitgevoerde beweging die te zwaar is of op een verkeerde manier wordt uitgevoerd.
Vroeger werd gedacht, dat er dan altijd een achillespeesONTSTEKING (tendinitis) ontstond, soms zeer langdurig.
Onderzoek heeft echter uitgewezen dat er, vooral in de achillespees voornamelijk sprake is van een degeneratieve verandering in de vezels van de pees, een zogeheten tendinose.
Daardoor is het accent van de behandelingen veranderd.

Terug naar de top van de pagina

Wat is het verschil tussen een tendinitis en een tendinose?
In de praktijk is het moeilijk te achterhalen of er sprake is van een tendinose of een tendinitis, maar onderzoek heeft uitgewezen dat er in de achillespees veel vaker een tendinose is dan een tendinitis. Daarom dienen we bij de behandeling uit te gaan van een overbelasting tendinose. Dat heeft gevolgen voor de therapie.

Overbelasting tendinose (degeneratie van de pees)

Komt vaak voor
Hersteltijd acute vorm 6-10 weken
Hersteltijd chronische vorm 3-6 maanden
Waarschijnlijkheid tot volledig herstel in sportactiviteiten bij chronische symptomen: 80%
Conservatieve therapie gericht op bevordering vezelregeneratie en kracht
Rol chirurgie: Wegsnijden abnormaal weefsel
Chirurgische ingreep is in 70%-85% succesvol
Hersteltijd na chirurgie 4-6 maanden

Overbelasting tendinitis (ontsteking van de pees)

Komt zelden voor
Hersteltijd acute vorm enkele dagen tot maximaal 2 weken
Hersteltijd chronische vorm 4-6 weken
Waarschijnlijkheid tot volledig herstel in sportactiviteiten bij chronische symptomen 99%
Conservatieve therapie gericht op ontstekingsremmende medicatie
Rol chirurgie: Niet bekend
Chirurgische ingreep in 95% van de gevallen succesvol
Hersteltijd na chirurgie minder dan 3-4 weken

Terug naar de top van de pagina

In ieder geval wordt de pees op de overbelaste plaats dik, soms rood en warm, en vaak heel pijnlijk. Vaak is de dikte aan de buitenkant goed te voelen. Ook kan de pees die nu te dik is geworden voor de peesschede waar hij doorheenloopt bij belasten gaan kraken. Het kan klinken als het geluid van voetstappen in de sneeuw.

Wat zijn de verschijnselen
Peesproblemen kennen ruwweg 5 stadia. Het kan zijn dat niet alle stadia doorlopen worden. Dit soort problemen ontstaan meestal geleidelijk.

Er is pijn, stijfheid en vermoeidheid na het sporten of het bewegen die een paar uur duurt.
Bij het begin van het sporten is er even pijn, maar die verdwijnt weer als er even doorgesport is. Even later komt de pijn weer terug. De napijn duurt nu langer, tot de andere dag.
De pijn is tijdens het sporten aanwezig en blijft dag en nacht. Alleen langdurige rust heeft invloed op deze pijn.
De pijn is nu zo hevig dat het sporten er niet goed mogelijk door is.
Er is veel pijn, ook als er niet belast wordt. Zelfs een langdurige rust heeft geen invloed meer op de pijn.

Soms is er op een Röntgenfoto een kalkdepot te zien bij een langdurige probleem.
Een chronische achillespeestendinose kan de pees dusdanig verzwakken dat er een achillespeesruptuur kan ontstaan.

Wat zijn de oorzaken van een tendinose van de achillespees
Helaas, er zijn er vele:

Foute stand van de voet. Platvoeten, doorgezakte voet, beenlengteverschil.
Bewegingsbeperking van de enkel.
Onvoldoende demping van zool en hak, in relatie tot de ondergrond.
Doortrainen ondanks klachten in een beginstadium.
Instabiliteit van de enkels waardoor de pees meer kracht moet zetten dan nodig.
Overbelasting door teveel sporten, te zware trainingsopbouw, onregelmatig sporten.
Knellende schoen tegen de pees.
Te hoog lichaamsgewicht waardoor er relatief te grote krachten worden gezet op de pees.
Te zwakke spieren.
Te harde ondergrond.
Gebruik van Fluorchinolonen (bactericide breedspectrum-antibiotica) kan leiden tot peesontstekingen en zelfs peesrupturen. Bij gebruik van deze middelen is intensieve fysiotherapie gecontraïndiceerd.

Bedenk wel, dat 10 km hardlopen betekent dat je 10.000 keer afzet, met meer dan je lichaamsgewicht, tenminste als de paslengte een meter is. Slechte demping, overgewicht en zo gaan dan een heel grote rol spelen.

Terug naar de top van de pagina

Wat moeten we eraan doen?
Uitgaande van een tendinose:

Excentrische spierversterking. Dit is een aanspanning waarbij de spier zich verlengt. Waarschijnlijk worden hierdoor de cellen in de pees geprikkeld om nieuwe vezels aan te maken waardoor het herstel in gang wordt gezet.
Enkele weken relatieve rust is noodzakelijk. In die tijd kan de conditie op een andere manier op peil gehouden worden, bijvoorbeeld door te zwemmen.
Uitleg. Als iemand weet wat er aan de hand is, dan kan hij er adequaat mee omgaan. Mede daarom deze webpagina.
Biomechanische correctie. Ofwel; we moeten proberen te achterhalen waar het probleem vandaan kwam. Was de training te zwaar, de spier te zwak? Hoe is de stand van de voet tijdens het sporten?
Had u net nieuwe schoenen? Gooi de oude nog niet weg, maar gebruik ze een tijdje om en om. Zo voorkomt u een abrupte standsverandering.
Een podotherapeut of een goede sportzaak kan u adviseren over merk en type schoenen en eventuele zooltjes. U kunt tijdelijk ter ontlasting een wat hogere hak dragen.
Is de lengte van de spier wel adequaat voor de actie die eraan gevraagd wordt? De spier moet op de ideale lengte komen door op de juiste manier te rekken en te strekken.
IJs kan, anders dan andere ontstekingsremmende middelen, gunstig werken in de behandeling van een tendinose. Dus coldpacks of ijsblokjes meerdere malen per dag toepassen. Pas op voor bevriezen, leg er een doekje tussen.
Electrotherapie kan de vezelregeneratie bevorderen.
Braces of orthesen kunnen de belasting van de pees verlagen, evenals een hakverhoginkje. (ook een op maatgesneden stukje vloerbedekking onder de hiel in de schoen kan zijn werk doen en is erg eenvoudig toe te passen).
Fricties, die al van ouds werden gebruikt, hebben een bewezen positief effect op de proliferatie van de fibroblasten die nieuw collageen aanmaken. Dat versnelt herstel.
Chirurgie. Omdat er niet altijd het gewenste effect is van operaties en het herstel daarna nogal lang is, wordt chirurgie pas toegepast als een conservatieve behandeling niet helpt.

Bij het oefenen en het hervatten van de activiteiten is het niet verstandig te hard en te snel te gaan. Uw fysiotherapeut zal u adviseren.

De achillespeestendinose lijkt soms erg op een slijmbeursontsteking (bursitis).

Terug naar de top van de pagina